Kiedy zdrowie staje się chorobą… ortoreksja

Kiedy zdrowie staje się chorobą… ortoreksja

Category : Uncategorized

 

 

 

 

 

 

Tematem często poruszanym w gabinecie, zwłaszcza przez klientki,  jest stosunek do własnego ciała. Koncentracja na wyglądzie, inwestowanie w wizerunek zdaje się być dla młodych kobiet, często dziewcząt, podstawowym elementem tożsamości, który najsilniej odciska się w ich przestrzeni umysłowej. Sprzyja temu przekaz kulturowy, akcentujący jak silnie szczupła sylwetka i atrakcyjność fizyczna determinują dobrostan i sukces, co w przypadku osób pragnących uzyskać poczucie kontroli nad swoim życiem  może pobudzać fantazję , że osiągnięcie idealnych kształtów doprowadzi do rozwiązania wszystkich ich problemów.  Może to być, obok innych czynników, induktorem problemów psychicznych. Oprócz najczęściej spotykanych zaburzeń odżywiania, tzn. anoreksji i bulimii psychicznej, o których możecie dowiedzieć się więcej w ramach warsztatów „Szkolenie dla mam dziewcząt, część I:  Jak zapobiegać zaburzeniom odżywiania”  obserwowane są w praktyce klinicznej nie ujęte jak dotąd w klasyfikacjach problemy osób, które są skrajnie skoncentrowane na „zdrowym jedzeniu”.Podstawową motywacją tych osób nie jest chudnięcie, lecz osiągnięcie optymalnego zdrowia dzięki stosowaniu ścisłej kontroli diety.

Ortoreksja jest terminem wprowadzonym przez Stevena Bratmana, lekarza, który w swoim gabinecie spotykał pacjentów, prezentującychskrajnie restrykcyjne podejście do odżywiania i magiczne przekonanie, że trzymanie się jasno określonych zasad (w praktyce często spożywanie niewielu produktów, wyłącznie ekologicznych, zdrowych, „czystych”) uchroni ich przed chorobą i śmiercią. Były to osoby nie cierpiące na żadną alergię, nie wymagające specjalnej diety, bez innych, zdiagnozowanych zaburzeń psychicznych, a ich zachowania nie wynikały z przekonań religijnych.Często prezentowały wysokie aspiracje; byli to skoncentrowani na sobie perfekcjoniści, manifestującyduży poziom tłumionej agresji i przekonanie o posiadaniu monopolu na wiedzę w tematyce zdrowia. Praktykowany sposób odżywiania już dawno przestał być ich wyborem, a stał się przymusem. Wiele godzin dziennie poświęcali na planowanie posiłków, studiowanie tabel z wartościami odżywczymi, czytaniu opakowań, kupowaniu produktów (często w różnych, wybranych sklepach), sprawdzaniu źródeł pożywienia, sposobów przetwarzania, przechowywania, zawartości substancji konserwujących itp.), dręczyły ich także natrętne myśli związane z jedzeniem w okresie poza czynnościami związanymi z żywieniem. Zjedzenie produktu z zakazanej listy przypłacali wzrostem poczucia lęku i wyrzutami sumienia. Stopniowo rezygnowali z kolejnych produktów, stając się niewolnikami obsesyjnego myślenia o jedzeniu, co negatywnie odbijało się na wielu sferach życia, zwłaszcza na kontaktach społecznych. Spotykając się z niezrozumieniem rodziny i otoczenia zrywali kontakty towarzyskie, unikali restauracji  i wspólnych wyjść. Ostatecznie strategia, która miała służyć zdrowiu zmieniała ich życie w koszmar i prowadziła do powikłań somatycznych, niedożywienia, zaburzeń hormonalnych i zaburzeń gospodarki elektrolitowej, co było powodem dla którego pojawiali się w gabinecie Bratmana.

Zastanów się, czy nie skonsultować się z psychologiem/psychoterapeutą, jeśli odpowiedziałaś/odpowiedziałeś „tak” na większość poniższych pytań:

  • Czy uważasz że Twoja samoocena jest wyższa od kiedy stosujesz zasady „zdrowej” diety?
  • Czy odczuwasz poczucie winy lub lęk po zjedzeniu czegoś niezdrowego?
  • Czy uważasz się za perfekcjonistę?
  • Czy jadasz najczęściej samotnie?
  • Czy zdarza Ci się unikać spotkań towarzyskich w obawie przed presją zjedzenia czegoś niezdrowego?
  • Czy poświęcasz 3 lub więcej godzin dziennie na planowanie posiłków i zakupy?
  • Czy rozmyślasz już dziś nad tym co będziesz jadła/jadł jutro?
  • Czy kupujesz żywność w sklepach ekologicznych?
  • Czy analizujesz uważnie wszystkie etykiety oraz ilość spożywanych kalorii?
  • Czy kupiłaś/kupiłeś przez ostatnie kilka miesięcy kilka książek o dietach?
  • Czy ludzie którzy w Twojej opinii jedzą niezdrową budzą w Tobie negatywne emocje?

 

W związku z tym, że ortoreksja jest trudnością natury emocjonalnej, zakłada się, że leczenie polegające na psychoterapii może pomóc w identyfikacji błędnych przekonań  i myśli, a co za tym idzie zachowań na temat jedzenia i zdrowia oraz kształtowaniu elastyczności psychicznej, co będzie krokiem w stronę życia zgodnego z indywidualnymi wartościami,które będą służyły zdrowiu.

 

autor: mgr Małgorzata Babel de Fronsberg


Leave a Reply